Hoe voorkom je ransomware-aanvallen?

Ransomware is een type malware waarmee cybercriminelen gegevens stelen en gijzelen. Ze geven die gegevens pas vrij na een aanzienlijke betaling. Je persoonlijke gegevens, financiële gegevens en intellectueel eigendom kunnen daardoor in hun handen vallen.

De WannaCry-uitbraak in 2017 liet zien waartoe moderne ransomware in staat is. Sindsdien zijn tientallen ransomwarevarianten opgedoken en ingezet voor uiteenlopende grootschalige aanvallen wereldwijd. Ook de COVID-19-pandemie versnelde de verspreiding van ransomware en door de opkomst van werken op afstand zijn de hiaten in cyberbeveiliging groter geworden.

Cybercriminelen maken volop gebruik van deze omstandigheden. Ransomware-aanvallen zullen dus niet stoppen.  De gemiddelde financiële schade bedraagt USD 4,35 miljoen per incident.  In mei 2025 meldde de FBI 900 gevallen waarbij de ransomwaregroep Play betrokken was. In deze gids bespreken we de verschillende soorten ransomware. We leggen uit hoe ransomware-aanvallen werken en hoe je ze voorkomt.

Waarom is het voorkomen van ransomware essentieel?

Bescherming tegen ransomware hoort in elke organisatie op de agenda van het bestuur. Het gaat niet alleen om financiële schade of reputatieverlies. Er staat veel op het spel voor iedereen van wie cybercriminelen gegevens kapen, stelen of ontoegankelijk maken. Je bedrijf kan niet doordraaien als je nog probeert uit te zoeken wie is binnengedrongen en wat er is gebeurd.

Uw klanten willen antwoord, en ransomware-aanvallen kunnen de toekomstige bedrijfsvoering van uw bedrijf raken. Ze geven andere cybercriminelen ook het signaal dat uw bedrijf een makkelijk doelwit is, waardoor u kwetsbaarder wordt voor andere cyberaanvallen. Wet- en regelgeving schrijft zware straffen en hoge boetes voor als u ransomwaredreigingen niet beperkt. Losgeld betalen garandeert ook niet dat u iets terugkrijgt, onthoud dat. Cybercriminelen houden zich niet altijd aan hun woord. Daarom is het belangrijk ransomware te voorkomen. De beste stap is dus om ransomware te voorkomen voordat het zover komt. Ransomwarepreventie is essentieel om te voorkomen dat uw gegevens in verkeerde handen vallen of dat cybercriminelen uw verdediging doorbreken voordat het zover komt.

Hoe werken ransomware-aanvallen?

Ransomware kan na binnendringen ongemerkt je bestanden versleutelen en systemen infecteren. Deze software kan ongeoorloofde toegang krijgen tot je bestanden,bronnen en infrastructuur. De persoon die de malware beheert, houdt daarbij al je bedrijfsmiddelen gegijzeld.

Als je bestanden versleuteld zijn, kun je ze pas ontsleutelen of bekijken nadat je de aanvaller losgeld hebt betaald. De aanvaller beschikt over het wachtwoord voor de versleuteling. Bij doxware en leakware is de kans groot dat je gevoelige informatie online wordt gepubliceerd als je het losgeld niet betaalt.

Hackers vragen na betaling van het losgeld ook om bewijs van betalingen en overboekingen. Je moet geld overmaken via cryptovaluta of Western Union en betalingsbewijzen en bevestigingen doorsturen.  Sommige aanvallers doen zich voor als overheidsfunctionarissen of Amerikaanse wetshandhavers om te controleren of je de overboekingen hebt gedaan. Ze kunnen beweren dat ze je computer blokkeren vanwege softwarepiraterij of omdat ze inhoud voor volwassenen hebben aangetroffen (wat niet waar is). Vervolgens eisen ze een boete om de zaak af te sluiten.

Veelvoorkomende toegangspunten voor ransomware

Ransomware kan via meerdere toegangspunten binnenkomen, afhankelijk van waar de aanvaller zich bevindt. Dat kan van binnen of buiten de organisatie gebeuren.

Dit zijn enkele van de meest voorkomende toegangspunten voor ransomware waar je op moet letten:

• Phishingmails - Hackers zetten phishingcampagnes op en verspreiden die via e-mails, privéberichten, websites en berichten op sociale media. Zo lokken ze slachtoffers ertoe bijlagen te openen en te bekijken. Daarbij kunnen ze slachtoffers verleiden om gevoelige inloggegevens prijs te geven.
• Gelekte inloggegevens - Als je gevoelige inloggegevens eerder zijn gelekt, is de kans groot dat iemand ze al op het dark web heeft verkocht. Gelekte inloggegevens kunnen steeds opnieuw worden gebruikt voor meerdere accounts, platforms en diensten, vooral als je overal dezelfde gebruikersnaam en hetzelfde wachtwoord gebruikt.
• Aanvallen via derden en de toeleveringsketen - Hackers kunnen via managed service providers (MSP's) en softwareleveranciers vertrouwde toegang krijgen tot meerdere klanten en hun netwerken. Ze kunnen profiteren van verkeerd geconfigureerde API's en software-updates compromitteren. Die kunnen vervolgens dienen als toegangspunt voor ransomware.
• Verwisselbare opslagmedia - Ook je USB-sticks en fysieke opslagmedia kunnen geïnfecteerd raken! Hackers kunnen je netwerkbeveiliging omzeilen door er malware op te plaatsen en deze apparaten op computersystemen aan te sluiten. Zo kunnen ze schadelijke bestanden installeren op je lokale systemen en netwerken.
• Kwaadaardige advertenties en websites - Hackers kunnen nepwebsites maken die precies op de echte lijken en je daarmee lokken. Ze kunnen er schadelijke advertenties op plaatsen waarop gebruikers onbewust klikken, waardoor hun systemen geïnfecteerd raken.

Waarschuwingssignalen van een ransomware-infectie

Binnen je organisatie zijn er veel signalen die op een recente ransomware-infectie wijzen. Dit zijn de meest voorkomende:

• De extensies van je bestanden veranderen plotseling; mogelijk zie je dat bestanden in verschillende mappen van het bestandssysteem worden versleuteld.
• Je ziet plotseling een sterke toename van gedeelde bestanden via het netwerk op afstand. Ransomwarescans kunnen uitgeschakeld zijn en je software verstuurt geen regelmatige waarschuwingen meer.
• Je back-ups kunnen worden verwijderd, inclusief schaduwkopieën. Alle systeemgebeurtenislogboeken worden gewist. Bedrijfskritieke gegevens worden zonder je toestemming automatisch versleuteld.
• Er staat ergens in je systeem een losgeldbrief. De aanvaller laat contactgegevens achter en vertelt hoe je na betaling van het losgeld je gegevens terugkrijgt.

Ransomware-aanvallen voorkomen: best practices

Heb je snel een checklist nodig om ransomware te voorkomen? Dan is dit hem. Hieronder lees je hoe je ransomware-aanvallen voorkomt. Dit zijn de belangrijkste best practices voor bedrijven:

1. Gebruik meerdere detectietechnieken

Gebruik meerdere detectiemethoden (op basis van handtekeningen, gedrag en netwerkverkeer) en vertrouw niet op slechts één techniek. Combineer meerdere beveiligingslagen met gedragsanalyse om nieuwe ransomwarevarianten te onderscheppen. Dat is een belangrijke best practice om ransomware te voorkomen en vormt een stevig onderdeel van je beveiligingsstrategie.

2. Lok aanvallers met honeypots

Gebruik misleidingstechnologieën zoals honeypots om aanvallers te lokken. Daarmee kun je vroege signalen van een aanval herkennen, lokbestanden laten versleutelen en malware of aanvallers verleiden zichzelf bloot te geven. Het is ook een van onze belangrijkste tips om ransomware te voorkomen, omdat het werkt!

3. Gebruik EDR-producten

Met Endpoint Detection and Response (EDR) kun je het gedrag van endpoints, opdrachtregelactiviteiten en procesketens analyseren. Aanvallers passen soms tools zoals Windows Management Instrumentation (WMI) en PowerShell aan. Daarom is het monitoren van ongebruikelijk toolgebruik met een goed EDR-product essentieel om ransomwaredreigingen vroegtijdig te detecteren.

4. Analyseer afwijkende patronen in bestandstoegang

Volg ongebruikelijke pogingen om bestanden te openen, vooral in opslaglocaties met kritieke gegevens. Gebruik tools voor het bewaken van bestandsintegriteit om onverwachte wijzigingen te detecteren. Stel waarschuwingen in voor verdachte bulkbewerkingen van bestanden die kunnen wijzen op ongeoorloofde versleuteling.

5. Train je medewerkers

Train je medewerkers om de nieuwste vormen van social engineering en ransomware te herkennen. Ze moeten weten wat ze moeten doen als ze met mogelijke aanvallers in aanraking komen. Leer ze geen gevoelige informatie prijs te geven en altijd te controleren met wie ze online communiceren.

6. Implementeer sterke back-upstrategieën

Bewaar offline, onveranderbare back-ups gescheiden van je primaire netwerkinfrastructuur. Test herstelprocedures regelmatig om te controleren of de back-ups niet zijn gecompromitteerd. Bewaar meerdere versies van je back-ups om zo nodig een schone versie te herstellen.

7. Segmenteer je netwerk

Scheid kritieke systemen en gevoelige gegevens van het algemene netwerkverkeer. Gebruik microsegmentatie om laterale verplaatsing te beperken als aanvallers één systeem binnendringen. Zo beperk je de verspreiding van ransomware en houd je dreigingen binnen specifieke zones.

8. Handhaaf strikte toegangscontroles

Verplicht MFA voor alle systemen en beheerdersaccounts. Pas het principe van minimale rechten toe—geef gebruikers alleen de rechten die ze nodig hebben. Controleer toegangslogboeken regelmatig en trek verouderde inloggegevens direct in.

9. Werk software bij en installeer patches

Installeer beveiligingspatches direct na publicatie om kwetsbaarheden te verhelpen. Houd een overzicht bij van alle software en de patchstatus. Geef bij patchrondes prioriteit aan kritieke infrastructuur en applicaties die vaak doelwit zijn.

10. Schakel onnodige services uit

Schakel ongebruikte protocollen en services uit die uw aanvalsoppervlak vergroten. Verwijder verouderde tools en functies die niet meer nodig zijn. Leg vast wat er draait en waarom, zodat onbevoegde services geen kans krijgen. Inventariseer ook inactieve en slapende accounts binnen uw organisatie.

11. Stel een incidentresponsplan op

Stel vooraf een gedocumenteerd draaiboek op voor ransomware-incidenten. Definieer rollen, communicatiekanalen en beslisbomen voor de respons. Houd regelmatig simulatieoefeningen om te zorgen dat uw team het plan effectief uitvoert.

Hoe helpt SentinelOne ransomware-aanvallen voorkomen?

SentinelOne bundelt de verdediging met AI-gestuurde beveiligingstools, levert ongekende snelheid en is onbeperkt schaalbaar. Stop dreigingen voordat ze toeslaan met 's werelds toonaangevende autonome en geavanceerde AI-gestuurde bescherming.

Beveilig uw cloud, endpoints en identiteiten met AI-gestuurde bescherming, 24/7 dreigingsopsporing en beheerde diensten. Singularity™ Endpoint biedt autonome endpointbescherming, terwijl Purple AI uw beveiligingsteam met de nieuwste inzichten optimaal laat presteren. Singularity™ AI SIEM versterkt de gegevensbeveiliging en SentinelOne heeft zijn verdediging bewezen in de MITRE ATT&CK Enterprise Evaluation 2024.

SentinelOne biedt 's werelds meest vertrouwde CNAPP-oplossing op de markt om malware, zero-days en ransomwareaanvallen te bestrijden. De agentloze CNAPP beheert cloudrechten. Het scherpt machtigingen aan en voorkomt dat secrets uitlekken. U kunt tot wel 750+ verschillende soorten secrets detecteren. Clouddetectie en -respons (CDR) biedt volledige forensische telemetrie. U krijgt ook incidentrespons van experts en een vooraf ingerichte, aanpasbare detectiebibliotheek. Met de CNAPP van SentinelOne voldoet u aan de nieuwste compliancekaders, zoals ISO 27001, SOC 2, NIST en vele andere.

De statische AI-engine van SentinelOne scant bestanden vóór uitvoering en herkent patronen die wijzen op kwaadaardige intenties. Ook classificeert deze goedaardige bestanden. De Behavioral AI-engine volgt relaties in realtime en beschermt tegen exploits en aanvallen met bestandsloze malware. Er zijn engines die een integrale analyse van de hoofdoorzaak en de impactomvang uitvoeren. De Application Control Engine waarborgt de beveiliging van containerimages. De STAR Rules Engine is een regelgebaseerde engine waarmee gebruikers zoekopdrachten in telemetrie van cloudworkloads omzetten in geautomatiseerde regels voor dreigingsjacht. De SentinelOne Cloud Threat Intelligence Engine is een regelgebaseerde reputatie-engine die signaturen gebruikt om bekende malware te detecteren.

Prompt Security van SentinelOne bestrijdt het gebruik van schaduw-AI en voorkomt denial-of-wallet- en denial-of-service-aanvallen. Verdedig u tegen promptinjectie, ongeautoriseerde acties van AI-agenten, AI-malware en schadelijke prompts. Het waarborgt naleving van AI-regelgeving en biedt modelonafhankelijke dekking voor alle grote LLM-aanbieders, zoals OpenAI, Anthropic en Google.

Krijg diepere informatie over bedreigingen

Bekijk hoe de SentinelOne service WatchTower voor het opsporen van bedreigingen meer inzichten kan opleveren en u kan helpen aanvallen te slim af te zijn.

Meer leren

Conclusie

Een goed beveiligingsplatform scant uw omgevingen, volgt gebruikersgedrag en voorkomt dat ransomware-aanvallen onopgemerkt blijven tot het te laat is. Implementeer een zero-trust-beveiligingsstrategie en laat verouderde detectiemethoden achter u. SentinelOne staat u daarbij terzijde. Neem contact op met ons team om ransomware-aanvallen te voorkomen en verdere ondersteuning te krijgen.